تبی به نام استارت‌آپ!

تبی به نام استارت‌آپ!
هفته گذشته ۵ صندوق جسورانه با ۶۰میلیارد  تومان منابع ذکر شده در اساسنامه وارد فرابورس شدند و سه صندوق دیگر نیز در نوبت دریافت مجوز هستند؛ اتفاقی که برای فعالان زیست‌بوم استارت‌آپی ایران خوش‌یمن و نویدبخش  آینده‌ای امیدوارانه بود‌ ‌اما می‌خواهم شما را ارجاع بدهم ...
تبی به نام استارت‌آپ!

هفته گذشته ۵ صندوق جسورانه با ۶۰میلیارد تومان منابع ذکر شده در اساسنامه وارد فرابورس شدند و سه صندوق دیگر نیز در نوبت دریافت مجوز هستند؛ اتفاقی که برای فعالان زیست‌بوم استارت‌آپی ایران خوش‌یمن و نویدبخش  آینده‌ای امیدوارانه بود‌ ‌اما می‌خواهم شما را ارجاع بدهم به موضوع نخ‌نمای انشای دوران نوجوانی‌مان «علم بهتر است یا ثروت». چرا این را مطرح می‌کنم؟ آیا در شرایط فعلی مشکل اکو‌سیستم استارت‌آپی ایران کمبود دانش و تجربه است یا کمبود سرمایه؟
می‌دانم احتمالا عده‌ای از شما گرانمایگان با تزریق سرمایه موافق هستید و عده‌ای هم با هردو، اما بگذارید برای طرح بحث مخالفت کنم و بگویم در شرایط فعلی همانطور که پیش‌تر نوشته‌ام ما با بحران دانش، نیروی انسانی ماهر و با کمبود تجربه زیسته مواجهیم. 
بیایید تصور کنیم چند برابر آمار حجم سرمایه‌گذاری فعلی‌، پول تزریق شود. چه اتفاقی می‌افتد؟ آیا مشکل استارت‌آپ‌ها و کل اکو‌سیستم حل می‌شود؟! جز این است که صندوق‌های خطرپذیرما خطر‌پذیر‌تر می‌شوند.
چند درصد از استارت‌آپ‌ها فقط مشکل نقدینگی دارند؟ و چند درصد از استارت‌آپ‌هایمان مشکل ندانستن و کم‌تجربگی دارند؟ 
این یک واقعیت است که تب استارت‌آپ  در حال سرایت به همه بخش‌های کار‌آفرینی کشورمان است. یک اسم جذاب و زیبا و یک دورنمای جذاب‌تر با مثال‌های موفق خارجکی فیس‌بوک، اپل، گوگل، یوتیوب  و... وطنی‌اش دیجی کالا، اسنپ، کافه بازار، آپارات و... این می شود که آنهایی که می‌خواهند کسب‌و‌کاری بر بستر وب راه بیندازند، ابتدای اسم شرکتشان می‌نویسند استارت‌آپ .... آنها که سایت معمولی دارند آنها هم پیشوند استارت‌آپ را بر‌می‌گزینند. نیروهای انسانی هم اگر در گذشته می‌گفتند در یک شرکت آی‌تی کار می‌کنیم حالا خوش‌تر دارند بگویند که در یک شرکت استارت‌آپی مشغول فعالیت هستند. زمانی که تب فراگیرتر شود، سرمایه‌گذار هم همین کلمه را برای شرکت سرمایه‌گذاری‌اش انتخاب می‌کند. وقتی  از همه آنهایی که نام استارت‌آپ را بر خود نهاده‌اند سوال می‌کنی که استارت‌آپ چیست، به یک تعریف واحد دست نمی‌یابی و گویی به تعداد هر استارت‌آپ یک تعریف وجود دارد! 
و می‌شود حکایت فیل در تاریکی حضرت مولانا...
عده‌ای هفته‌نامه شنبه را متهم می‌کنند به ایجاد انگیزش برای ورود جوانان و سرمایه‌گذاران به این زیست‌بوم. اگرچه نقشمان را در این فراگیری پنهان نمی‌کنیم و معتقدیم که استارت‌آپ‌ها آینده اقتصاد این کشور را خواهند ساخت‌ اما همواره بر این باوریم که این ‌مسیر تجربه‌نشده نیاز به نقد و بررسی و اصلاح دارد.  از این رو بر این باوریم که بحران دانش، نیروی انسانی ماهر و کمبود تجربه زیسته،  بیش از کمبود سرمایه، استارت‌آپ‌های ایرانی را به خطر انداخته و رنج مضاعف را بر جوانان تحمیل می‌کند. آنچه در این نوشته می‌خواهم برآن بیشتر تاکید کنم، این است که بحران فقط دامنگیر استارت‌آپ‌ها نیست و ما این ضعف را در صندوق‌های جسورانه و شتاب‌دهنده‌ها هم  به وضوح می‌بینیم. از این رو معتقدم صندوق‌های جسورانه پیش از هرگونه سرمایه‌گذاری در استارت‌آپ‌ها ابتدا باید در کل اکو‌سیستم سرمایه‌گذاری کنند. به این معنا که بایستی بخشی از فعالیت  و سرمایه صندوق‌های جسورانه صرف ترویج دانش در اکو‌سیستم شود و زمینه کسب تجربه را برای جوانان در داخل و خارج از کشور فراهم کنند. اگر این اتفاق نیفتد، باید این واقعیت تلخ را بپذیریم که سرمایه‌گذاران هم اسیر این تب شده و عملا به ناکامی‌ها بیشتر دامن خواهند زد. برای همین عده‌ای معتقدند تزریق پول به یک استارت‌آپ نوپا با مدیر کم‌تجربه و کم‌دانش خطرناک است.  اینکه توجیه کنیم ما صندوق خطر‌پذیر هستیم و طبیعی است که از هر ۲۰  استارت‌آپ ۱۹ تا از بین می‌روند، بازی ‌و تکرار جملات ترجمه‌ای است. هر فعالیت اقتصادی دارای یک منطق اقتصادی‌ و نیازمند یک پیوست فرهنگی، اجتماعی است. اکو‌سیستم استارت‌آپی ایران نیاز مبرم به این پیوست دارد. 
حرف آخر: هم علم خوب است هم ثروت هم دانش و تجربه برای این زیست‌بوم حیاتی است و هم سرمایه، آنچه محل بحث است تقدم و تاخر این دو است. نظر شما در این مورد چیست؟  

دیدگاه‌ها

با سلام و احترام مجتبی سادات هستم یکی از موسسین وی کلیک. به عنوان فردی که برای راه اندازی یک استارتاپ به ایران آمده ام و بیش از یک سالی است که مشغولم و همچنین تجربه شتاب دهنده و دریافت سرمایه گذاری داشته ام. می توانم به جرعت بگویم واقعا این تب به صورت وسیع شکل گرفته به طوری که پیش بینی بنده اینه پس از دو سال دیگر که خیلی از این شتابدهنده ها با شکست استارتاپ های متعددشان، سرمایه شان را از دست می دهند آن وقت سرمایه گذار ها با ترس به این راه خواهند آمد !!! چه بهتر که این سرمایه گذاری ها کمی با دقت بیشتر روی معدود استارتاپ ها شکل بگیره و به جاش حمایت قویتری داشته باشند. به نظر بنده ریسک شکست همه استارتاپ ها یکسان نیست و آینده روشن (بازار و درآمد) هم برای همه استارتاپ ها یکسان نیست. با این حال دید شتاب دهنده به همه استارتاپ ها یکی هست و به یک میزان سهام و سرمایه می دهند !!!!! جلسات معرفی برخی از شتاب دهنده ها را که حضور داشته ام با بسیاری از جوانهای با ادعا روبه رو شده ام که جزء ادعاء توانایی دیگری در آنها دیده نمی شود. کمبود نیروی ماهر مشکلی هست که هر استارتاپ و هر شرکت بزرگ از آن رنج می برد. در واقع می توان گفت ما آدم کار بلد و یا کار کن نداریم در حالی که همه از بیکاری حرف می زنند. آموزش فاکتور خیلی مهمی است که در ایران از قلم افتاده است. دانشگاه های ما به جزء مدرک سود دیگری ندارند! حال در این جامعه که برای پیشرفت فقط از کلمه استارتاپ داشتن یک ایده خوب رو فهمیده چه انتظاری می شود واقعا داشت؟‌!!!!
ایمیل نویسنده: 
mojtaba.sadat@weclick.ir

افزودن دیدگاه جدید

CAPTCHA
This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.‎
Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.‎
لوگوی جشنواره وب و موبایل ایران